guvenakcakaya @ gmail.com

Bu köşe yazımda siz değerli okurlarıma TÜİK ve T.C. Ticaret Bakanlığı tarafından yayınlanan Dış Ticaret İstatistikleri, Ekim 2019 verileri üzerinde birkaç husus’a değineceğim.

Ekim ayında İhracat 2018 yılına göre %0,1 azaldı ve 15 milyar 664 milyon dolar oldu. İthalat ise yine 2018 yılına göre %96,9 oldu. 2019 Yılının Ekim ayında Dış Ticaret Açığı %263.6 arttı bu artış ile güzel ülkemin ticaret açığı 1 milyar 808 milyon dolara yükseldi. İhracatın ithalatı karşılama oranı açısından baktığımızda ise %89.6 oldu. Geçen sene aynı ayda karşılama oranı %96,9 olarak gözlenmişti.

Bu verilere mevsim ve takvim etkilerinden arındırılmış seri ile bakıldığında durum daha da kötü. Bu seri sonuçlarında %0.5 oranında ihracatın azaldığı gözlenmekte. İthalat ise bu seride %3,6 artması bir diğer kötü durum. Aşağıdaki görselde Aylara göre dış ticaret değişim, karşılama oranlarını görebilirsiniz.

 

Görsel 1, (Kaynak: www.tuik.gov.tr Haber Bülteni.http://www.tuik.gov.tr/PreHaberBultenleri.do?id=30662 (ET:30.11.2019))

 

İhracat yapılan ülkelere baktığımızda ise yine en fazla ihracatımızı ülke olarak Almanya olduğu görünmekte. Almanya’yı sırası ile Birleşik Krallık, İtalya, Irak takip ettiği belirtilmekte. İthalat yapılan ülkelere baktığımızda en fazla ithalat yapılan ülke olarak Rusya olmakta. Rusya’yı ise sırası ile Çin, Almanya, ABD oldu.

Aslında İhracatta önemli olana husus Yüksek teknolojili ürünler mi ihraç ediyoruz?  yoksa düşük teknolojili ürünler mi? Yani ham maddemi yoksa işlenmiş katma değeri yüksek ürün mü üretim satıyoruz. Üzücü ama şu bir gerçek ki TÜİK ve T.C. Ticaret Bakanlığı verilerinde Yüksek teknoloji ürünlerinin imalat sanayi ürünleri ihracatı içindeki payı %3,9. SIC Rev.3 sınıflaması içinde yer alan imalat sanayi ürünlerini kapsayan bu veri dünya ölçümüne göre çok yetersiz olduğu gözlenmekte.

 

Tabi bu verilerde TÜİK hesaplama sistemlerini kullanmakta. Dış ticaret istatistikleri iki farklı ticaret sistemi kullanarak; özel ticaret sistemi ve genel ticaret sistemi olmak üzere hesaplanmaktadır. Bu verileri TUİK Özel Ticaret Sistemine göre yayınlamakta. Peki Özel Ticaret Sistemi nedr? Gümrük antrepoları ve serbest bölgeler istatistiklerde yer almamakta, sadece ülkenin serbest dolaşım alanına giren ve bu alandan çıkan mallar kapsanmaktadır. Bu nedenle, antrepolar ile serbest bölgelerden ülkeye gelen ve ülkeden serbest bölgelere ve gümrük antrepolarına gönderilen mallar hesaplamalara katılırken, söz konusu bölgelerle 3. ülkeler arasındaki ticaret hesaplamalara katılmamaktadır. Genel ticaret sistemi ise, bir ülkenin ekonomik alanına giren ve ekonomik alanından çıkan mallar kapsanmaktadır. Yani işin özeti bu hesaplama yöntemlerine göre ülkenin İhracatın ithalatı karşılama oranı buysa. Genel Ticaret Sistemine göre nasıl olur tahmini ve takdiri yüce okuyucularımın. 

Ekonomik gelişmelerden haberdar olmak için ben Ümit Güven AKÇAKAYA olarak burada en anlaşılır bir şekilde kaleme alarak siz değerli okurların bilgisine sunar ve takipte kalmanızı dilerim. Bir sonraki köşe yazımda görüşmek dileklerimle.Soru ve Görüşleriniz için bana guvenakcakaya@gmail.com mail adresinden ulaşabilirsiniz.